Puszcza Jodłowa porasta najwyższe partie Łysogór. To wizytówka Świętokrzyskiego Parku Narodowego i symbol regionu.
Wyżynny bór jodłowy
Dominuje tu jodła pospolita, często w towarzystwie buka. Zespół wyżynnego boru jodłowego należy do cenniejszych zbiorowisk leśnych w Polsce.
Słowa Żeromskiego
Stefan Żeromski, urodzony w pobliskim Strawczynie, poświęcił puszczy poemat „Puszcza jodłowa” z 1925 roku. Pisał w nim, że puszcza jest niczyja - nie jego, nie nasza, lecz Boża i święta. Ten tekst do dziś czyta się jak manifest ochrony przyrody.
Jak ją zobaczyć
Najpiękniejsze fragmenty miniesz na czerwonym szlaku między Świętą Katarzyną a Świętym Krzyżem. Wiosną las pachnie tu wilgocią i żywicą. Jesienią mgły robią z niego scenografię jak z legend o sabatach.
Ceny i godziny mogą się zmieniać.
Przed wyjazdem sprawdź oficjalne źródła z działu
Źródła.
Reklama
Las, który dostał własnego adwokata
Puszcza Jodłowa to nazwa, którą Stefan Żeromski nadał lasom Łysogór
w wydanym w 1925 roku utworze pod tym samym tytułem.
Pisarz, wychowany w Ciekotach u podnóża tych gór, napisał go w konkretnym celu:
żeby powstrzymać wycinkę.
Jego słowa o puszczy, która ma pozostać niczyja i wieczna,
stały się jednym z najskuteczniejszych tekstów w historii polskiej ochrony przyrody.
Efekt przyszedł stopniowo, ale realny:
w 1950 roku utworzono Świętokrzyski Park Narodowy,
obejmujący ochroną najcenniejsze fragmenty tego drzewostanu.
Dziś to jeden z niewielu przypadków, gdy literaturę można wskazać
jako bezpośredni argument w sporze o las.
Co rośnie w Puszczy Jodłowej
Gatunkiem definiującym jest jodła pospolita -
i to nie przypadek, że właśnie ona trafiła do herbu regionu i do godła tego serwisu.
Łysogóry leżą blisko północnej granicy naturalnego zasięgu jodły w Polsce,
co czyni tutejsze drzewostany szczególnie cennymi naukowo.
Obok jodły dominuje buk, tworzący z nią żyzną buczynę karpacką.
W niższych partiach dochodzi świerk, na uboższych glebach sosna.
Osobną historią jest modrzew polski, którego stanowisko
na Chełmowej Górze objęto ochroną jeszcze przed powstaniem parku -
opisujemy je przy okazji szlaku na Chełmową Górę.
Charakterystyczny element krajobrazu puszczy to martwe drewno:
leżące kłody, złomy i wykroty, których nie usuwa się z obszarów ochrony ścisłej.
Dla niewprawnego oka wygląda to na zaniedbanie. W rzeczywistości
to jeden z najbogatszych w gatunki elementów lasu -
rozkładające się drewno żywi grzyby, owady i dziuplaki.
Jak wygląda wejście do puszczy
Najprostsze doświadczenie Puszczy Jodłowej to
czerwony szlak ze Świętej Katarzyny na Łysicę.
Po kilkunastu minutach marszu las gęstnieje, robi się cicho i wyraźnie chłodniej -
korony jodeł przepuszczają niewiele światła.
To ten sam widok, który opisywał Żeromski.
Drugi wariant to trawers grzbietem Łysogór ze Świętej Katarzyny
do Nowej Słupi (11 km, 4-5 godzin).
Przechodzisz wtedy przez wszystkie piętra roślinności pasma
i mijasz gołoborza - pełny przekrój przez region w jeden dzień.
Zasady, które chronią ten las
Poruszaj się wyłącznie znakowanymi szlakami.
Schodzenie z trasy w obszarach ochrony ścisłej jest zabronione.
Psy tylko na dwóch wyznaczonych odcinkach strefy krajobrazowej -
szczegóły w dziale Góry Świętokrzyskie z psem.
Zakaz zbioru runa, biwakowania i rozpalania ognia na terenie parku.
Nie hałasuj. Jodłowy las tłumi dźwięki, ale zwierzęta i tak
wyczuwają obecność człowieka z dużej odległości.
