Skansen w Tokarni

Wieś świętokrzyska sprzed stu lat istnieje naprawdę. Park Etnograficzny w Tokarni zebrał dziesiątki zabytkowych budynków z całego regionu. Spacer między nimi to podróż w czasie bez wehikułu.

Co tu przeniesiono

Skansen prowadzi Muzeum Wsi Kieleckiej. Na rozległym terenie stanęły chałupy, zagrody, dwór, wiatraki i zabytkowy drewniany kościół. Budynki pogrupowano według krain regionu, więc idąc, zmieniasz "okolice". Wnętrza wyposażono w autentyczne sprzęty - od kołysek po warsztaty rzemieślników.

Kiedy skansen żyje najmocniej

W sezonie odbywają się tu kiermasze, pokazy obrzędów i dawnych rzemiosł. Wtedy w chałupach pachnie chleb, a na podwórzach pracują kowale i garncarze. Od 2006 roku odbywa się tu m.in. Świętokrzyski Jarmark Agroturystyczny. Terminy wydarzeń znajdziesz w kalendarzu muzeum na mwk.com.pl.

Praktycznie

• Teren jest rozległy - na spokojne zwiedzanie zaplanuj minimum 2 godziny.
• Trasy prowadzą po ścieżkach gruntowych; wygodne buty obowiązkowe.
• Świetne miejsce dla dzieci: przestrzeń, zwierzęta gospodarskie i zero gablot.
• Godziny otwarcia zmieniają się sezonowo - zweryfikuj przed przyjazdem.

Jak połączyć wizytę

Tokarnia leży przy trasie na Kraków, kilkanaście minut od Chęcin. Naturalny zestaw na pełny dzień: zamek w Chęcinach, Jaskinia Raj i skansen.

Najczęstsze pytania

Ile czasu potrzeba na zwiedzanie?

Minimum dwie godziny - teren jest rozległy. Z dziećmi i przy pokazach spokojnie zaplanuj pół dnia.

Czy wnętrza chałup są otwarte?

Duża część tak, z wyposażonymi izbami. W sezonie w niektórych zagrodach trwają pokazy dawnych rzemiosł.

Kiedy najlepiej przyjechać?

Na imprezy plenerowe: kiermasze i wydarzenia obrzędowe, które muzeum ogłasza w swoim kalendarzu na mwk.com.pl.

65 hektarów wsi, której już nie ma

Park Etnograficzny w Tokarni to oddział Muzeum Wsi Kieleckiej i jeden z największych skansenów w Polsce. Na 65 hektarach zgromadzono kilkadziesiąt obiektów drewnianej architektury regionu, przeniesionych z terenu całego województwa.

Kluczowa różnica wobec zwykłego muzeum: obiekty ustawiono w układzie odtwarzającym dawną wieś, z zagrodami, drogami i zielenią. Nie oglądasz eksponatów w gablotach, tylko przechodzisz przez przestrzeń, w której ludzie żyli.

Co tu stoi

• Chałupy i zagrody chłopskie z różnych okresów i regionów województwa, z wyposażeniem wnętrz.
• Dwór szlachecki - pokazujący drugi biegun dawnej struktury społecznej.
• Obiekty sakralne - drewniane kościoły i kapliczki, uratowane przed zniszczeniem przez przeniesienie.
• Wiatrak i obiekty gospodarcze - kuźnia, spichlerze, stodoły.
• Apteka i zabudowa małomiasteczkowa - element często pomijany w skansenach, a pokazujący życie miasteczek regionu.

Jarmark Agroturystyczny

Od 2006 roku skansen organizuje jarmark, który stał się jednym z najbardziej rozpoznawalnych wydarzeń w regionie. Rękodzieło, produkty lokalne, pokazy dawnych rzemiosł i muzyka ludowa wypełniają wtedy cały teren.

To najlepszy termin na wizytę, ale też najbardziej tłoczny. Jeśli wolisz spokój, przyjedź w zwykły dzień powszedni - skansen jest wtedy niemal pusty, a rozległy teren daje poczucie przestrzeni. Terminy: Kalendarz imprez.

Praktycznie

• Czas zwiedzania: 2-3 godziny. Teren jest naprawdę duży - to spacer, nie obchód sali muzealnej.
• Wygodne buty - ścieżki są gruntowe, po deszczu błotniste.
• Sezonowość: ekspozycja jest w większości na wolnym powietrzu, a część wnętrz udostępniana tylko w sezonie. Sprawdź godziny przed przyjazdem.
• Z dziećmi sprawdza się dobrze - przestrzeń, zwierzęta i możliwość wchodzenia do budynków działają lepiej niż gabloty.
• Położenie: zachodnia część regionu, około 20 minut od Chęcin i Jaskini Raj. Naturalny trzeci punkt zachodniego pakietu atrakcji.

Ile lat mają tutejsze budynki

Skansen odtwarza układ wsi Kielecczyzny, a jego zabudowa pochodzi od XVIII wieku po pierwszą połowę XX. Kilka obiektów warto znać z datą:

Sam park powstał w latach siedemdziesiątych XX wieku, według koncepcji naukowej etnografa prof. Romana Reinfussa, który chciał odtworzyć typowy układ osadniczy wsi z różnych subregionów Kielecczyzny. Zabudowa rozmieszczona jest w sektorach odpowiadających tym subregionom - małomiasteczkowym, wyżynnym, dworsko-folwarcznym, świętokrzyskim i lessowym.

Ciekawostka, jakiej nie ma żaden inny skansen w Polsce: stała ekspozycja pokazująca w pełni wyposażony gabinet i mieszkanie małomiasteczkowego lekarza z okresu międzywojennego. Jest też zakład prowincjonalnego fotografa.

Odkrywaj dalej

Zamek w Chęcinach Warownia po sąsiedzku, idealna do połączenia. Historia regionu Kontekst dla tego, co zobaczysz w skansenie. Kalendarz wydarzeń Cykliczne imprezy w regionie.