Podzamcze Chęcińskie

Wzrok wszystkich przyciąga zamek na wzgórzu. A szkoda, bo u jego stóp leży Podzamcze - wieś z barokową perłą i jednym z najciekawszych centrów nauki w Polsce.

Regionalne Centrum Naukowo-Technologiczne w Podzamczu
Regionalne Centrum Naukowo-Technologiczne w dawnym zespole dworskim

Dwór starostów chęcińskich

Sercem Podzamcza jest zespół dworski z XVII wieku, dawna siedziba starostów. Wizytówką założenia pozostaje monumentalna brama wjazdowa - jeden z najbardziej rozpoznawalnych barokowych detali regionu. Zespół otacza park z zabytkowym drzewostanem, idealny na spacer.

Centrum Nauki Leonardo da Vinci

W sąsiedztwie dworu działa interaktywne centrum nauki. Wystawy poświęcone człowiekowi i wynalazkom mistrza z Vinci zwiedzasz, dotykając wszystkiego. To znakomity plan na 2-3 godziny z dziećmi - zwłaszcza gdy pogoda nie sprzyja szlakom. Godziny i bilety sprawdzisz na stronie centrum.

Laboratorium nauki w Podzamczu Chęcińskim
Zaplecze naukowo-edukacyjne Podzamcza

Idealny dzień w Chęcinach

Najczęstsze pytania

Co to jest Centrum Leonardo da Vinci?

Interaktywne centrum nauki z wystawami o człowieku i wynalazkach mistrza. Świetne na 2-3 godziny z dziećmi, zwłaszcza w niepogodę.

Czy warto łączyć z zamkiem?

Tak - Podzamcze leży tuż pod warownią. Zamek, dwór i centrum nauki składają się na pełny dzień w Chęcinach.

Co z dworem starostów?

Barokowy zespół dworski z charakterystyczną bramą to siedziba instytucji regionalnych. Podziwiaj architekturę z zewnątrz i park wokół.

Centrum Nauki Leonardo da Vinci

Największy powód, dla którego turyści trafiają do Podzamcza, to interaktywne centrum nauki urządzone w zabytkowym zespole dworskim. Ekspozycja opiera się na eksperymentach, które można obsługiwać samodzielnie - z zakresu fizyki, mechaniki i optyki, w dużej mierze inspirowanych pracami Leonarda da Vinci.

To najlepszy plan awaryjny na deszczowy dzień w regionie. W przeciwieństwie do zamku, jaskini czy szlaków, tutaj pogoda nie ma żadnego znaczenia, a dzieci zwykle wytrzymują dłużej, niż zakładają rodzice.

Zespół dworski - zabytek pod ekspozycją

Sam obiekt jest wart uwagi niezależnie od ekspozycji. Zespół dworski w Podzamczu to dawna siedziba starostów chęcińskich, związana z zapleczem administracyjnym zamku w Chęcinach górującego nad okolicą.

Adaptacja zabytku na centrum nauki jest przykładem udanego ponownego wykorzystania obiektu historycznego - budynek zyskał funkcję, która finansuje jego utrzymanie.

Ile czasu i dla kogo

  • Czas zwiedzania: 1,5-2,5 godziny, w zależności od tego, jak długo dzieci będą chciały wracać do stanowisk.
  • Wiek: najlepiej sprawdza się od wieku wczesnoszkolnego po nastolatków; młodsze dzieci potrzebują pomocy przy części eksponatów.
  • Grupy szkolne - naturalny punkt programu zielonej szkoły; rezerwuj termin z wyprzedzeniem.
  • Godziny otwarcia bywają sezonowe - sprawdź przed przyjazdem, zwłaszcza poza wakacjami.

Podzamcze w planie dnia

Miejsce leży w sercu zachodniego pakietu atrakcji, w promieniu kilkunastu minut od trzech innych obiektów:

Sprawdzony układ na deszczowy dzień: Jaskinia Raj rano (i tak jesteś pod ziemią), Centrum Nauki po południu, a zamek zostawiony na wypadek przejaśnienia. Więcej gotowych scenariuszy: Plany wycieczek.

Brama Jana III Sobieskiego - i zagadka jej daty

W głębi ogrodu stoi murowana brama w formie łuku triumfalnego, skierowana frontem do dworu. Powszechnie nazywa się ją bramą Sobieskiego i wiąże z powitaniem króla wracającego spod Wiednia w 1683 roku. Między bramą a dworem ciągnie się aleja lipowa licząca ponad 300 lat.

Rzecz w tym, że datowanie nie chce się zgodzić z legendą. Część źródeł podaje, że bramę ufundował starosta chęciński Stefan Bidziński w latach 1673-1674, przy rozbudowie dworu. To dziewięć lat przed odsieczą wiedeńską.

  • Wersja wiedeńska (1683) - najpopularniejsza, powtarzana na tablicach i w przewodnikach.
  • Wersja chocimska (1673) - jeśli brama rzeczywiście powstała w latach 1673-1674, o wiele lepiej pasuje do niej zwycięstwo pod Chocimiem, po którym Sobieskiego wybrano królem.
  • Wersja najwcześniejsza - część badaczy przesuwa bramę na pierwszą dekadę XVII wieku i wiąże z fundacją starosty Stanisława z Ruszczy, na pamiątkę odzyskania dla katolików kościoła franciszkańskiego w Chęcinach.

Która wersja jest prawdziwa - nie rozstrzygnięto. Warto o tym wiedzieć, bo pytanie o datę potrafi zaskoczyć przewodnika, a sama brama jest tego warta niezależnie od tego, kogo naprawdę witała.

Świętokrzyski niezbędnik

Raz w miesiącu: nowe trasy, terminy wydarzeń i zmiany cen biletów. Zero spamu.